zuivelvrij

Zuivelvrij verwijst naar een dieet of producten die geen melk of melkbestanddelen bevatten. Dit omvat doorgaans geen melk, kaas, yoghurt, boter of andere zuivelproducten en vaak ook geen melkingrediënten zoals caseïne of wei. De term wordt gebruikt door mensen met een koemelkallergie, lactose-intolerantie, veganistische leefstijl, of om religieuze en persoonlijke redenen.

Zuivelvrij is niet hetzelfde als lactosevrij. Lactosevrij betekent dat de lactose uit melk is verwijderd of afgebroken, terwijl zuivelvrij aangeeft dat het product geen melk- of melkbestanddelen bevat, ongeacht de aanwezigheid van lactose. In de praktijk kunnen producten als lactosevrij wel melkbestanddelen blijven bevatten, wat voor iemand die zuivelvrij wil consumeren niet geschikt is.

Toepassingen en voorbeelden. Veel zuivelvrije producten zijn plantaardig alternatief voedsel, zoals amandelmelk, sojamelk, havermelk, kokosmelk en rijstmelk. Daarnaast bestaan zuivelvrije yoghurt en kaas op basis van plantaardige ingrediënten zoals kokosolie, noten, soja of zetmeel. Die producten vullen de rol van melk en zuivel in veel voedingsmiddelen of recepturen, zowel in kant-en-klare producten als in koken en bakken.

Voeding en gezondheid. Mensen die zuivel vermijden, moeten aandacht besteden aan calcium, vitamine D, vitamine B12 en soms jodium en eiwitten. Veel zuivelvrije producten zijn of worden verrijkt met deze voedingsstoffen. Het is ook verstandig etiketten te controleren op kruisbesmetting met melk.

Regelgeving en etikettering. In de EU moeten allergenen zoals melk duidelijk op het etiket staan. De aanduiding "zuivelvrij" is geen uniforme wettelijke definitie en kan verschillen per fabrikant en land. Controle van ingrediënten en mogelijke sporen is daarom aan te raden voor mensen met ernstige allergieën.