Ontwerpparameters

Ontwerpparameters zijn variabelen die het ontwerp van een product, systeem of structuur bepalen. Ze geven kenmerken zoals afmetingen, materialen, toleranties en operationele eisen aan. Ontwerpparameters worden tijdens het ontwerpproces gekozen en gewijzigd om aan de gewenste prestaties en randvoorwaarden te voldoen. In tegenstelling tot vaste aannames vormen ze de kern van het ontwerp en maken ze handelingsruimte mogelijk voor iteraties en optimalisatie.

In veel vakgebieden spelen ontwerpparameters een centrale rol in parametraal ontwerp en modellering. Ze kunnen continue waarden zijn, zoals lengte, breedte, diameter of verhoudingen, maar ook discrete keuzes, zoals materiaaltype of productieproces. Vaak zijn parameters met elkaar verbonden via relaties of beperkingen en kunnen ze dynamisch worden aangepast terwijl de functionaliteit en behuizing van het product behouden blijft. Dergelijke koppelingen faciliteren scenario-analyses en gevoeligheidsanalyses.

Het ontwerptraject gebruikt ontwerpparameters om keuzes te verkennen, kosten en prestaties af te wegen, en de invloed van onzekerheden te evalueren. Ze worden vaak gebruikt bij optimalisatie en bij het toetsen van ontwerpen tegen vereisten en normen. Documentatie van de gekozen parameters en de verantwoording van hun waarden is cruciaal voor traceerbaarheid en herhaalbaarheid.

Voorbeelden zijn een mechanisch onderdeel met lengte, breedte en gatdiameter; een product waarbij materiaalkeuze, kleur en afwerking als parameters worden beheerd; of een gebouwconstructie waarbij staaltype, sparingsafstand en verbindingstypes als ontwerpkeuzes dienen.

Tijdens de levenscyclus van een ontwerp kunnen ontwerpparameters worden herzien door veranderde eisen, nieuwe productiecapaciteiten of verbeterde berekeningsmodellen. Het beheren van parameters vereist versiebeheer, verificatie en validatie om consistentie te behouden.