verwerkingseenheden

Verwerkingseenheden is een verzamelnaam voor de onderdelen van een informatiesysteem die taken verwerken en berekeningen uitvoeren op data. De term verwijst zowel naar fysieke hardware-eenheden als naar logische of virtuele eenheden in software die de uitvoering van bewerkingen mogelijk maken. Het begrip is breed toepasbaar in computers, embedded systemen en datacenters.

Veelvoorkomende verwerkingseenheden zijn de centrale verwerkingseenheid (CPU), grafische verwerkingseenheid (GPU), digitale signaalprocessor (DSP) en microcontrollers. Daarnaast spelen veld-programmeerbare logische apparaten (FPGAs) en gespecialiseerde accelerators zoals tensor processing units (TPUs) een rol bij specifieke taken zoals AI-berekeningen. In moderne systemen kunnen meerdere cores en vectorverwerkers als afzonderlijke verwerkingseenheden worden beschouwd.

In embedded en industriële omgevingen kunnen verwerkingseenheden tevens bestaan uit controllers en edge-apparaten die real-time taken afhandelen. In data-centers en cloudomgevingen vormen knooppunten, virtuele machines en containers samen de verwerkingscapaciteit van een systeem; deze eenheden kunnen fysiek verspreid zijn maar taken kunnen over meerdere knooppunten worden verdeeld.

Belangrijke principes bij verwerkingseenheden zijn parallelle verwerking, pipelining en vectorverwerking, evenals geheugenbeheer en scheduling die bepalen hoe efficiënt een unit taken uitvoert. Prestatie-indicatoren omvatten throughput, latency en energieverbruik.

De exacte betekenis van verwerkingseenheden is contextafhankelijk. In IT- en engineeringdisciplines verwijst de term meestal naar de capaciteit of het vermogen om berekeningen uit te voeren, terwijl men in andere contexten het begrip kan uitbreiden tot een combinatie van hardware en software die samen data verwerkt.