speeltechnieken

Speeltechnieken verwijzen naar de handelingen en methoden waarmee muzikanten geluid produceren en controleren. Ze bepalen klankkleur, articulatie en dynamiek en variëren sterk tussen instrumentgroepen. Naast de gangbare speelwijzen bestaan extended technieken die geluid en textuur op onconventionele manieren opleveren.

Bij snaarinstrumenten zoals viool, cello en gitaar omvatten veelvoorkomende technieken onder meer arco (booggebruik), pizzicato (pluken), vibrato, tremolo en verschillende boogtoepassingen zoals spiccato, ponticello en sul ponticello, sul tasto en col legno. Gitaartechnieken omvatten fingerpicking, palmmuting, hammer-ons, pull-offs, bending en tremolo-picking.

Bij blaasinstrumenten gelden ademhalingstechnieken, embouchure en articulatie zoals tonging, legato en staccato; overtones en flutter-tonguing zijn voorbeelden van extended tonguing. Brass verschilt vooral in klankkleur en dynamiek door gebruik van embouchure, ademcontrole en mute. Toetsinstrumenten zoals piano en klavecimbel vereisen controle over aanslag, pedaalgebruik en articulatie, evenals handpositie en fingering.

Slagwerk kent stok- en handtechnieken, verschillende griptypes en klankkleurverschillen door gebruik van mallets, drumspons of hands, plus technieken zoals roll, tremolo en diverse articulaties. Extended technieken op slagwerk en bij klankgestuurde percussion leveren ongebruikelijke geluiden op, zoals préparaties of klanken geproduceerd door objecten.

Notatie en onderwijs: speeltechnieken worden meestal beschreven in partituren of uitvoeringsinstructies en in pedagogische bronnen. In hedendaagse muziek spelen extended technieken een belangrijke rol, terwijl in klassieke repertoires standaardtechnieken de basis vormen.