Kleurenschalen

Kleurenschalen zijn verzamelingen kleuren die in een vaste volgorde zijn gerangschikt zodat numerieke waarden visueel kunnen worden weergegeven. Ze worden veel gebruikt in kaarten, heatmaps en grafieken om patronen, gradaties en relatieve intensiteit af te lezen. Een goed gekozen schaal maakt nabije waarden duidelijk zichtbaar en behoudt een begrijpelijke interpretatie van de data bij verschillende weergaven en scherminstellingen.

Er bestaan drie hoofdtypen: sequentieel, divergente en kwalitatief. Sequentiële schalen gebruiken een enkel hueverloop en variëren in helderheid of verzadiging, waardoor opeenvolgende waarden zoals temperatuur of hoogte goed afleesbaar zijn. Divergente schalen hebben twee contrasterende tinten met een neutrale middenwaarde, geschikt voor afwijkingen rond een referentiepunt. Kwalitatieve schalen bevatten meerdere kleuren voor categorieën zonder ordelijke relatie tussen de waarden.

Ontwerp en overwegingen: bij voorkeur worden kleuren gekozen in perceptueel uniforme ruimten zoals CIELAB of andere moderne kleurruimten, zodat elke stap in de schaal een gelijk visueel verschil oplevert. Interpolatie kan plaatsvinden in RGB, LAB of andere ruimten. Toegankelijkheid speelt een belangrijke rol: voorkom 適overmatig rood-groen contrast, en bied waar mogelijk aanvullende informatie via vormen of patronen. Er bestaan kleurpaletten die speciaal zijn ontworpen voor colorblind-vriendelijkheid, zoals sommige varianten uit Viridis.

Toepassingen en bronnen: veelgebruikte palettes komen uit ColorBrewer voor cartografie en data-viz, maar ook open palettes zoals Viridis, Plasma en andere in data-analyse- en visualisatiebibliotheken. Praktisch gebruik vereist vaak evaluatie van perceptuele uniformiteit, toegankelijkheid en de doelstelling van de visualisatie. Kritiek richt zich op misleidende interpretatie bij slecht gekozen stijlen.