voertuigtransmissie

Een voertuigtransmissie is het systeem dat het motorvermogen naar de aangedreven wielen overbrengt en tegelijk de snelheid en het koppel regelt. Het doel is om de motor in zijn optimale toerental te laten draaien en tegelijk voldoende koppel te leveren voor acceleratie en belading. Transmissies variëren sterk in ontwerp en complexiteit, afhankelijk van het type voertuig en de aandrijflijn.

Een handgeschakelde transmissie (handbak) maakt de verbinding tussen motor en versnellingsbak handmatig los en vast via een koppeling. De bestuurder kiest een versnelling met de schakelpook en bedient de koppeling om te schakelen. Lagere versnellingen leveren meer koppel maar lagere snelheid; hogere versnellingen leveren minder koppel maar hogere snelheid.

Automatische transmissies schakelen automatisch op basis van hydraulische en elektronische besturing. Ze gebruiken doorgaans een koppelomzetter of een planetair tandwielsysteem en een regelventielblok die de juiste versnelling kiest. Moderne automaten hebben meestal 6 tot 10 versnellingen. Continu variabele transmissies (CVT) bieden oneindige verhoudingen tussen twee pulleys en een riem of ketting, wat de brandstofefficiëntie kan verbeteren. Dubbel-koppelingstransmissies (DSG/DCT) gebruiken twee koppelingen voor snelle, naadloze schakelingen.

Belangrijke onderdelen zijn transmissievloeistof die smeert, koelt en afdicht. Het onderhoud omvat tijdig verversen volgens de fabrikant, en het controleren op lekkages of beschadigde koppelingen. Klachten zoals schokken bij schakelen, slippen of een vertraagde reactie kunnen wijzen op slijtage, hydraulische problemen of vervuilde olie.

De transmissie beïnvloedt prestaties, acceleratie en brandstofverbruik. Moderne voertuigen gebruiken steeds vaker automatische of dubbele-koppelingtransmissies met meerdere versnellingen, en CVT komt veel voor in compacte modellen. Elektrische en hybride aandrijfsystemen veranderen ook de rol van de transmissie.