Karperachtigen

Karperachtigen, ook wel Cypriniformes genoemd, vormen een grote orde van zoetwatervissen die wereldwijd voorkomen, vooral in Eurazië. De groep omvat karpers en minnensoorten, waaronder de gewone karper (Cyprinus carpio), goudvis (Carassius auratus), tench (Tinca tinca) en roach (Rutilus rutilus), naast vele andere genera.

Een belangrijk kenmerk is de afwezigheid van tanden in de kaken; voedsel wordt meestal vermalen met de faryngeale tanden op de keelboog. De meesten hebben een Weberian-apparaat, dat de zwemblaas verbindt met het oor en het gehoor verbetert. Het lichaam is vaak slank tot robuust met cycloïde schubben en een doorgaans relatief onderstand mond. Soorten variëren sterk in grootte en leefwijze, van bodembewoners tot zwemplankers.

Karperachtigen zijn vrijwel uitsluitend zoetwaterdieren, met een wereldwijde distributie. Ze ontstaan vaak in ondiepe, zanderige of modderige bodems en voeden zich met algen, detritus en ongewervelde dieren. Voortplanting vindt meestal in het voorjaar plaats via vrijzetting van eieren; ouders bieden meestal weinig tot geen zorg.

Economisch en cultureel zijn karperachtigen bijzonder belangrijk. Karpervisserij en aquacultuur leveren significante hoeveelheden voedsel op, en ornamentale soorten zoals de goudvis en koi worden wereldwijd in vijvers gehouden. Soorten zijn ook zowel gewaardeerde als invasieve componenten van ecosystemen, waardoor habitat- en soortbeheer van belang is in veel regio’s.