Implementatietrouw

Implementatietrouw, ook wel implementatiefideliteit genoemd, is de mate waarin de uitvoering van een interventie voldoet aan het oorspronkelijke plan of protocol. Het omvat de inhoud van de interventie, de voorgeschreven frequentie en duur, en de beoogde doelgroep. Doel is om te beoordelen of uitkomsten te wijten zijn aan de interventie zelf en niet aan afwijkingen in de uitvoering.

Belangrijke componenten zijn naleving van de inhoud, dosis of blootstelling, leveringskwaliteit en bereik. Daarnaast kan men kijken naar aanpassingen in de praktijk en hoe deze afstemming de kern van de interventie behoudt. Een hoge implementatietrouw vergroot de kans dat de verwachte effecten worden bereikt, terwijl significante deviaties uit de kern kunnen leiden tot afwijkende resultaten.

Factoren die implementatietrouw beïnvloeden zijn onder meer interne factoren zoals organisatorische bereidheid, leiderschap, cultuur en beschikbare middelen; externe factoren zoals beleid en financiering; en kenmerken van de interventie zoals complexiteit en benodigde aanpassingen. De context waarin wordt geïmplementeerd speelt een centrale rol.

Gevolgen: in het algemeen draagt een hoger trouwingsniveau bij aan betere effectiviteit en voorspelbaarheid van resultaten, terwijl verkeerde aanpassingen of lage naleving de impact kunnen ondermijnen en de duurzaamheid in de praktijk kunnen schaden. Tegelijkertijd kan enige aanpassing nodig zijn om de interventie geschikt te maken voor de lokale context zonder de kern te verliezen.

Verbetering van implementatietrouw vergt training en coaching, duidelijke protocollen, audits en feedback, en ondersteuning door implementatieteams. Praktische benaderingen zoals Plan-Do-Study-Act-cycli en het gebruik van frameworks als CFIR of RE-AIM helpen bij het ontwerpen, evalueren en verbeteren van implementatieprocessen.

Toepassing: implementatieonderzoek vindt vooral plaats in gezondheidszorg, maatschappelijke dienstverlening en onderwijs om de kloof tussen wetenschap en praktijk te verkleinen.