vaardigheden

Vaardigheden zijn bekwaamheden die iemand in staat stellen om taken uit te voeren. Ze ontstaan door onderwijs, training, werkervaring en reflectie. Vaardigheden worden doorgaans onderverdeeld in harde vaardigheden en zachte vaardigheden, en soms in vak- of overdraagbare vaardigheden.

Harde vaardigheden zijn technisch van aard en toonbaar met meetbare prestaties: programmeren, boekhouden, talenkennis, wiskundige berekeningen of machinebediening. Zachte vaardigheden zijn minder objectief meetbaar maar cruciaal in samenwerking: communicatie, samenwerken, probleemoplossing, aanpassingsvermogen, timemanagement en empathie.

Overdraagbare vaardigheden zijn relevant in meerdere functies en sectoren; vakkennis is vaak specifiek voor een beroep, terwijl overdraagbare vaardigheden in verschillende contexten toepasbaar blijven.

Ontwikkeling en beoordeling: Vaardigheden ontwikkel je via doelgerichte trainingen, praktijkervaring en reflectie. Beoordeling vindt plaats met toetsen, praktijkopdrachten, portfolios en feedbackmethoden zoals evaluatiegesprekken of 360-graden feedback.

Toepassingen: In onderwijs en arbeidsmarkt spelen vaardigheden een centrale rol. Curriculumontwerp streeft naar de ontwikkeling van competenties; werkgevers beoordelen kandidaten op een combinatie van vaardigheden, ervaring en motivatie.

Documentatie: Vaardigheden worden vastgelegd in cv, certificaten, diploma’s en micro-credentials, en kunnen via portfolio zichtbaar worden gemaakt.

Context: In Europa worden vaardigheden gestandaardiseerd met systemen zoals ESCO en nationale kwalificatiekaders, wat arbeidsmobiliteit en de vergelijking van functies mogelijk maakt.