lewenslose

Lewenslose is een term die in het Nederlands en verwante Germaanse talen wordt gebruikt om een toestand zonder leven te beschrijven. Het adjectief verwijst naar personen of voorwerpen die geen tekenen van leven meer vertonen. In dagelijkse taal kan het gebruikt worden voor zowel mensen als voorwerpen, maar in medische of juridische contexten wordt vaak nauwkeurigere terminologie toegepast.

In het Nederlands bestaan vormen als levenloos en levenloze, afhankelijk van de aansluiting bij het zelfstandig naamwoord. Bijvoorbeeld: een levenloos lichaam of levenloze voorwerpen. In de context van Afrikaans wordt meestal lewensloos gebruikt als automatisch adjectief, met varianten die voorkomen afhankelijk van grammaticale functie en datering. Over het algemeen geeft de term een contrast weer met leven of levendigheid, en duidt hij op een toestand waarin vitaliteit ontbreekt.

De term wordt vooral toegepast om de toestand na een incident te beschrijven, of om objecten te typeren die geen levenskenmerken meer vertonen. In medische en forensische contexten wordt vaker gesproken over dood of hersendood, klinische dood en verwante begrippen; levenloos kan dan als informatieve, soms klinische aanduiding fungeren voor het ontbreken van vitale functies.

In literaire of journalistieke teksten kan levenloze een neutrale, vaak klinische toon oproepen die afstand of ernst uitdrukt. Synoniemen zijn onder meer lifeless (Engels), dood en daadwerkelijk overleden in meer contextspecifieke zinnen. Lewenslose/levenloos fungeert daardoor als beschrijvende aanduiding van een toestand zonder leven, los van de gebeurtenis van de dood zelf.