inslijten

Inslijten is een Nederlands werkwoord dat vooral gebruikt wordt om het proces te beschrijven waarbij iets stevig wordt ingebed in iemands geheugen, gewoonten of werkwijzen door herhaling. De kernidee is dat iets daardoor blijvend wordt vastgezet, zoals een routine die telkens wordt herhaald of een denkpatroon dat iemand zich eigen maakt. In figuurlijke zin wordt inslijten veel toegepast op normen, procedures, gewoonten en vaardigheden die men door oefening en repetitie eigen maakt.

Gebruik en nuance

Inslijten gaat meestal over mentaliteit, gedrag of werkwijzen. Vaak komt het voor in de uitdrukkingen zich iets inslijten of iets in iemands hoofd inslijten. Voorbeelden zijn: een trainer probeert tijdens de training passende routines in te slijten, of een docent probeert een regel zó vaak te herhalen dat leerlingen die vanzelf onthouden. Het begrip kan zowel neutraal als kritisch overkomen, afhankelijk van de context en de wijze waarop het gebeurt.

Etymologie en verwante termen

De betekenis is afgeleid van slijten, wat door wrijving slijtage en vertering impliceert; figuurlijk betekent inslijten dus dat iets zo vaak wordt herhaald dat het effect heeft en blijvend wordt. Verwante uitdrukkingen zijn onder meer inprenten en inprenting, oftewel het bewust opnemen van kennis of normen. In zakelijke of educatieve contexten wordt inslijten vaak gezien als onderdeel van gedrag- en kwaliteitsontwikkeling.

Zie ook

Inprenten, indoctrineren, gewenning, routines.