detectielimieten

Detectielimieten (limit of detection) verwijzen naar de kleinste hoeveelheid van een stof die onder specifieke meetomstandigheden nog kan worden gedetecteerd, maar niet noodzakelijkerwijs nauwkeurig gekwantificeerd. In de praktijk gaat het om het onderscheid kunnen maken tussen afwezigheid van de stof en een signaal dat aan het achtergrondniveau doet denken. De detectielimiet is afhankelijk van de meetmethode, instrumentatie, achtergrondruis en de matrix waarin gemeten wordt.

Verschil met de kwantificatielimiet: de detectielimiet geeft aan of een signaal überhaupt aanwezig is; de kwantificatielimiet (limit of quantification, LOQ) geeft aan bij welke concentratie de stof met voldoende nauwkeurigheid en precisie kan worden gemeten. In veel protocols worden zowel LOD als LOQ gerapporteerd, omdat een detecteerbaar signaal niet altijd betekent dat de concentratie betrouwbaar kan worden bepaald.

Berekening en definities: een veelgebruikte benadering is LOD ≈ 3s/m, waarbij s de standaarddeviatie van het blanco-signaal is en m de helling van de kalibratiecurve. Een alternatieve formulering is LOD ≈ 3,3·(σ/S). LOQ wordt vaak gedefinieerd als LOQ ≈ 10s/m (of 10·(σ/S)). De waarde van σ kan afkomstig zijn van meerdere metingen van een blanco of uit residuen van de calibratie. In praktijk hangen LOD en LOQ af van de analyten, de matrix, de methode en de instrumentatie.

Toepassingsgebieden en belang: detectielimieten zijn cruciaal in milieuanalyse, voedselveiligheid, farmaceutische analyse en klinische diagnostiek, waar het detecteren van zeer lage concentraties van belang is. Rapportages bevatten meestal zowel LOD als LOQ zodat interpretatie van meetresultaten betrouwbaar kan plaatsvinden.