Stikstofgehalte

Stikstofgehalte is de hoeveelheid of concentratie van stikstof in een stof, uitgedrukt als massa per eenheid (bijv. procent in gewicht, mg/kg, mg/L). Het omvat doorgaans stikstof in al zijn vormen en wordt vaak aangeduid als totaal stikstof (Ntot), dat zowel organische als anorganische stikstof omvat.

In de bodem bestaat stikstof uit organische stikstof, ammonium (NH4+) en nitraat (NO3-). Belangrijke processen zijn mineralisatie, immobilisatie, nitrificatie, denitrificatie en volatilisatie, die de beschikbaarheid voor planten bepalen. Metingen in bodem gebeuren via analyses die Ntot aangeven of specifiek NO3- en NH4+-concentraties meten.

In water heeft stikstof invloed op waterkwaliteit en eutrofiëring; hoge N-concentraties stimuleren algengroei en kunnen zuurstofgebrek veroorzaken. Nitraten in drinkwater worden gemeten als NO3- en regelgeving varieert per land, maar in veel regio’s geldt een maximum rond 50 mg/L NO3- in drinkwater.

In voedingsmiddelen en veevoer wordt stikstof vaak gebruikt om het eiwitgehalte te schatten. De meest gebruikte methode is de Kjeldahl-analyse, die totale stikstof meet en via een conversiefactor (ongeveer 6,25) het eiwit bepaalt. N-gehaltes zijn relevant voor voedseletikettering en voedingswaardebepaling.

Stikstofbalans beschrijft de input-output in landbouwsystemen. Vermindering van verliezen door leaching, volatilisatie of denitrificatie kan worden bereikt met gerichte bemesting, bodembedekking, gewasrotatie en precisielandbouw. Het stikstofgehalte heeft zowel agronomische als ecologische implicaties.