Activiteitsmetingen

Activiteitsmetingen is het proces waarbij de activiteit van een systeem wordt gekwantificeerd, oftewel de hoeveelheid activiteit per tijdseenheid of per gebeurtenis. Het concept komt in diverse vakgebieden voor en kan zowel fysische als biologische of chemische activiteiten betreffen. In de context van de kernfysica en radiochemie verwijst activiteit meestal naar radioactieve activiteit, uitgedrukt in becquerel (Bq): één Bq is één verval per seconde. Voor medische en industriële toepassingen is het belangrijk om activiteit nauwkeurig te meten met calibratie en correcties voor efficiëntie en achtergrond.

Bij meetmethoden in de radiometrie worden detectors zoals Geiger-Müller tellers, scintillatiesystemen of gamma-spectrometers gebruikt. De meting vereist vaak calibratie met standaarden, correctie voor geometrie en achtergrond, en decaaycorrecties om de tijd sinds de meting te kunnen meenemen.

In biochemie en biologie kan activiteitsmeting slaan op enzymactiviteit, metabolische activiteit of cellulaire activiteit. Veelvoorkomende benaderingen zijn spectrophotometrische assays die het verbruik of de vorming van product volgen, fluorometrie of luminescentie, en radiometrische assays met tracers. De activiteit wordt meestal uitgedrukt als omzettingssnelheid (bijv. μmol product per minuut) of als specifieke activiteit (eenheden per mg eiwit).

Kwaliteitszorg en veiligheid vereisen traceerbaarheid naar normen, nauwkeurige kalibratie, en rapportage van onzekerheden. Activiteitsmetingen zijn cruciaal voor gecontroleerde nucleaire toepassingen, klinische diagnostiek, farmaceutische productie en fundamenteel wetenschappelijk onderzoek.