plantenmelk

Plantenmelk is een verzamelnaam voor dranken die als alternatief voor koemelk dienen en worden gemaakt uit plantaardige ingrediënten. Ze bevatten doorgaans geen dierlijke eiwitten of lactose en zijn geschikt voor veganisten en mensen met lactose-intolerantie. Veel gebruikte grondstoffen zijn noten, zaden en granen, zoals amandelen, sojabonen, haver, rijst en kokos.

De productie varieert per soort en berust meestal op malen en weken, waarna de vloeistof wordt geëxtraheerd, gefilterd en geëmulgeerd. Vaak wordt calciumcarbonaat of andere mineralen toegevoegd, en vitaminen zoals D en B12. Varianten zijn ongezoet of gezoet en verschillen in smaak en voedingswaarde.

Wat de voedingswaarde betreft verschillen plantaardige melken sterk. Sojamelk bevat meestal het meest eiwit, amandel- en kokosmelk minder. Door verrijking kunnen vitaminen en mineralen worden toegevoegd. Ongezoet varianten bevatten vaak minder suiker; vezel- en eiwitaanbod varieert per soort. Ze zijn geschikt voor koken, bakken en gebruik in koffie.

Duurzaamheid en milieu: over het algemeen lager klimaatimpact dan koemelk, maar de productie varieert per grondstof. Havermelkmelk en sojamelk worden vaak gezien als relatief milde opties; amandelmelk kan veel water verbruiken voor bomen en irrigatie. Regels en labeling verschillen per land; sommige plaatsen verbieden het woord melk voor plantaardige dranken, terwijl andere landen 'plantenmelk' toestaan.

Historie: plantaardige melksoorten bestaan al eeuwen, met amandelmelk in de middeleeuwen. De moderne markt voor haver- en sojamelk groeide in de laatste decennia, gedreven door vraag naar lactosevrije en veganistische opties. Veel landen verplichten fortificatie met calcium en vitamine D (soms B12) om de voedingswaarde dichter bij koemelk te brengen.