Plantensappen

Plantensappen zijn vloeistoffen die in planten voorkomen en een cruciale rol spelen in transport, stofwisseling en communicatie. In botanische zin wordt vaak onderscheid gemaakt tussen xyleemsap en floemsap. Xyleemsap stroomt door het xyleem van wortels naar de bovenliggende delen en levert water en mineralen. Floemsap beweegt door het floem en vervoert assimilaten—voornamelijk suikers—van bronnen zoals bladeren naar sinkplaatsen waar ze nodig zijn voor groei, opslag of herstel. De samenstelling varieert sterk tussen soort, omgeving en seizoen.

Xyleemsap bestaat meestal uit een waterige oplossing met opgeloste mineralen (bijv. nitraat, fosfaat, kalium, calcium) en geringe hoeveelheden organische moleculen. Floemsap bevat juist veel suikers, vooral sucrose, plus aminozuren, vitaminen, organische zuren en signaalstoffen zoals plant hormonen. De samenstelling wordt beïnvloed door fotosynthese, wortelabsorptie en stress, en door de fysiologische status van de plant.

De functies van plantensappen gaan verder dan transport. Ze dragen bij aan osmoregulatie en turgor en spelen een rol bij signaaltransductie en de verspreiding van stressresponsen door de plant. Het onderzoek naar xyleem- en floemsap helpt bij het begrijpen van groei, watergebruik, droogte- en zouttolerantie en efficiëntie van bemesting.

Methoden voor het bestuderen van sappen zijn onder meer het extraheren van sap via incisie of pressie en vervolgens het analyseren van elektrolyt- en koolhydratenprofielen. Plantensappen worden daardoor gebruikt om de fysiologie van planten in verschillende omgevingen beter te begrijpen en de agronomische opbrengsten te verbeteren.