Leerdoelen

Leerdoelen zijn specifieke beschrijvingen van wat een leerling na een leeractiviteit moet kennen, begrijpen en kunnen doen. Ze dienen als kompas voor het ontwerp van onderwijs en als referentiepunt voor beoordeling en feedback. Een goed geformuleerd leerdoel maakt duidelijk welk gedrag of welke competentie wordt verwacht, onder welke omstandigheden die uitvoering plaatsvindt, en aan welke mate van bekwaamheid voldaan moet worden.

Typen leerdoelen worden vaak ingedeeld volgens domeinen: cognitief (kennis, begrip, toepassing en analyse), psychomotorisch (fysieke vaardigheden) en affectief (attitudes en waarden). In de praktijk zijn leerdoelen meestal gericht op wat een leerling kan demonstreren of laten zien, en worden ze geformuleerd zodat ze observeerbaar en meetbaar zijn. Een leerdoel kan bijvoorbeeld bestaan uit drie onderdelen: wat de leerling moet bereiken, in welke context dit gebeurt, en welk criterium voor succes geldt.

Een veelgebruikte aanpak is SMART: Specifiek, Meetbaar, Haalbaar, Relevant en Tijdgebonden. Concreet betekent dit dat leerdoelen helder omschreven zijn, toetsbaar zijn en aansluiten bij de beoogde leerresultaten. Ze worden gebruikt bij het ontwerpen van lessen en toetsen, bij feedback en bij evaluaties. Door leerdoelen expliciet te maken, krijgen leerlingen inzicht in wat er van hen wordt verwacht en kunnen docenten de voortgang nauwkeuriger volgen en verbeteren.