welvaartsziekten

Welvaartsziekten, ook wel welvaartziekten genoemd, is een verzamelnaam voor aandoeningen die vaker voorkomen in welvarende samenlevingen en sterk samenhangen met leefstijl, voeding en metabole disbalans. De term verwijst naar niet-overdraagbare ziekten die vaak voortkomen uit een combinatie van genetische aanleg, overmatige calorie-inname, gebrek aan lichamelijke activiteit en omgevingsfactoren die gepaard gaan met verstedelijking en vergrijzing.

Tot de meest voorkomende welvaartsziekten behoren obesitas, type 2 diabetes mellitus, hart- en vaatziekten (waaronder hypertensie en coronaire aandoeningen), beroertes en bepaalde vormen van kanker zoals darm- en borstkanker. Ook leververvetting (NAFLD/NASH) en andere metabole stoornissen worden soms tot deze groep gerekend. De belangrijkste risicofactoren zijn een calorierijke en vaak ongezonde voeding, gebrek aan beweging, roken en overmatig alcoholgebruik. Sociale factoren en leeftijd beïnvloeden het patroon van welvaartsziekten.

Historisch gezien namen deze ziekten toe in samenlevingen die een hogere welvaart bereikten, als gevolg van veranderingen in leefstijl, toegenomen levensverwachting en een verschuiving van besmettelijke naar chronische ziekten. Preventie richt zich op volksgezondheidsinterventies en individuele leefstijlkeuzes: evenwichtige voeding, regelmatige lichamelijke activiteit, matig alcoholgebruik en geen tabaksgebruik, en tijdige screening en behandeling van risicofactoren zoals hoge bloeddruk, hoog cholesterol en hoog glucose.

Zie ook: chronische ziekten, niet-overdraagbare ziekten, preventie van hart- en vaatziekten.