tweelingen

Tweelingen verwijst naar twee kinderen die uit dezelfde zwangerschap geboren worden. In de medische literatuur worden twee hoofdtypen onderscheiden: monozygotisch (identiek) en dizygotisch (tweeling). Monozygotische tweelingen ontstaan wanneer één bevruchte eicel zich splitst in twee embryo’s, terwijl dizygotische tweelingen ontstaan uit twee afzonderlijke bevruchte eicellen.

Oorsprong en frequentie: Dizygotische tweelingen ontstaan wanneer twee eieren gelijktijdig bevruchten raken en hebben meestal twee placenta’s en twee vruchtwaterzakken. Monozygotische tweelingen ontstaan vrijwel toeval en wereldwijd circa 1 op de 250 zwangerschappen. De kans op een tweeling neemt toe met de leeftijd van de moeder en bij gebruik van vruchtbaarheidsbehandelingen. Dizygotische tweelingen komen vaker voor bij mensen van Afrikaanse afkomst en minder vaak bij mensen van Oost-Aziatische afkomst.

Zwangerschap en ontwikkeling: Het placentale verband bij tweelingen varieert. Dizygotische tweelingen hebben meestal twee placenta’s en twee zakken. Monozygotische tweelingen kunnen twee placenta’s en twee zakken hebben, maar ook één placenta delen met twee zakken of zelfs één placenta en één zak hebben (situaties afhankelijk van wanneer de zygote splitte). Monochoriale (gedeelde placenta) zwangerschappen hebben doorgaans een hoger risico op complicaties zoals TTTS en groeivertragingen; regelmatige echografie en medische begeleiding zijn gebruikelijk.

Zorg en uitkomsten: Tweelingen lopen een hoger risico op vroeggeboorte, laag geboortegewicht en ademhalingsproblemen bij de geboorte. Met moderne neonatale zorg en prenatale monitoring realiseert de meeste tweelingen zich tot een normale ontwikkeling; langere uitkomsten hangen af van zwangerschap en complicaties. Twin studies leveren waardevolle inzichten in erfelijkheid en omgevingsinvloed.

Cultuur en onderzoek: In verschillende culturen worden tweelingen als bijzonder beschouwd; in de wetenschap dragen tweelingstudies bij aan begrip van ontwikkeling, genetica en hersenfunctie.