traitaggressie

Traitagressie is een relatief stabiele persoonlijkheidsdimensie die verwijst naar de neiging om in uiteenlopende situaties met agressie te reageren. Het omvat regelmatige blootstelling aan agressieve gedachten, gevoelens en gedragingen en wordt gezien als een patroon dat minder afhankelijk is van specifieke omstandigheden dan incidentele uitbarstingen.

Meestal wordt traitagressie gemeten met gestandaardiseerde vragenlijsten, zoals de Buss-Perry Aggression Questionnaire (BPAQ). Deze instrumenten onderscheiden vaak verschillende facetten, waaronder fysieke agressie, verbale agressie, boosheid en vijandigheid. In onderzoek worden daarnaast onderscheidingen gemaakt tussen reactieve (impulsieve, uit boosheid voortvloeiende) en proactieve (doelbewuste, instrumentele) vormen van agressie.

Etiologie en onderliggende factoren zijn divers en omvatten genetische predisposities, vroege opvoeding en sociale leertheorieën, evenals neurobiologische factoren. Hormonale invloeden, zoals testosteron, en de werking van hersenstructuren zoals de prefrontale cortex en de amygdala worden genoemd. Daarnaast vertoont traitagressie vaak samenhang met bredere persoonlijkheidskenmerken, zoals lagere vriendelijkheid (agreeableness) en hogere neuroticisme.

Associaties en uitkomsten: hoger niveau van traitagressie gaat samen met een verhoogd risico op agressief en antisociaal gedrag, relatieconflicten, en problemen op school of op het werk. In klinische en forensische settings kan het een indicator zijn voor risico-inschatting en gericht handelen op impulsbeheersing, coping en interpersoonlijke vaardigheden.

Kritiek en beperkingen: metingen kunnen biases bevatten en cultureel bevooroordeeld zijn. Daarnaast kan agressie per situatie variëren, wat interpretatie van een stabiel trait bemoeilijkt. Traitagressie biedt weliswaar inzicht, maar werkt het best samen met contextuele factoren in evaluaties.