onschendbaar

Onschendbaar is een Nederlands bijvoeglijk naamwoord dat aangeeft dat iets niet kan worden geschonden, aangetast of doorbroken. Het duidt op een toestand van onvermogen om schade te veroorzaken of om een kernpunt te raken, hetzij fysiek, hetzij abstract.

Etymologie en betekenisnuances: het woord is opgebouwd uit het voorvoegsel on- (ontkenning) en schendbaar, afgeleid van schenden (inbreuk plegen of schade toebrengen). De term wordt vooral in figuurlijke zin gebruikt, maar kan ook letterlijk verwijzen naar fortificaties of beveiligingssystemen die als onbreekbaar of ondoordringbaar worden gepresenteerd. In het dagelijks taalgebruik heeft onschendbaar vaak een autoritaire of hyperbolische connotatie, die erop wijst dat de betwiste kernwaarde, wet of structuur als onaantastbaar wordt beschouwd.

Usage en context: onschendbaar wordt frequent aangewend in politieke, juridische en literaire contexten om de integriteit van instituties, regels of principes te benadrukken. Het begrip kan zowel positief (verdediging van onschendbare rechten) als negatief (iets als onschendbaar afschilderen om kritiek te onderdrukken) geïnterpreteerd worden. In technische of wetenschappelijke teksten is de frequentie lager; in deze context spreken men eerder van onaantastbaar of veilig tegen specifieke kwetsbaarheden, afhankelijk van de nuance.

Synoniemen en verwante woorden: onaantastbaar, onbreekbaar, onveiligheid kan worden vermeld als tegenstelling. Daarnaast wordt soms gesproken van "onschendbare rechtsorde" of "onschendbaar fort" in minder letterlijke, meer retorische zin.

Zie ook: onaantastbaar, onveilig, onbreekbaar.