herkenningstests

Herkenningstests zijn evaluaties die het vermogen meten om eerder waargenomen stimuli te herkennen. In de cognitieve wetenschappen en de klinische neurologie worden ze gebruikt om geheugenprocessen te bestuderen en om geheugenstoornissen te diagnosticeren. Ook in onderwijs en kunstmatige intelligentie komen dergelijke tests voor als methode om herkenningsvermogen te evalueren.

Algemene indeling en varianten: itemherkenning (of old/new-kenmerken), waarbij deelnemers aangeven of een stimulus eerder is gepresenteerd; associatieve herkenning, waarbij geleerd wordt of twee of meer stimuli eerder samen voorkwamen; en keuzemodaliteit zoals forced-choice versus yes-no. Testvormen kunnen verschillende moeilijkheidsgraden en vertragingen tussen leren en testen toepassen.

Procedure: tijdens een leerfase worden stimuli gepresenteerd, gevolgd door een pauze. In de testfase verschijnen zowel eerder getoonde als nieuwe stimuli en bepaalt de deelnemer of elk stimulus eerder is gezien. Vaak worden verschillende testvormen afgewisseld en worden zowel snelle responstijden als nauwkeurigheid gemeten. Metingen omvatten meestal hits, false alarms, nauwkeurigheid en response bias; soms worden ook reactie- en verwerkingstijden en signaal-detectietheorie-indexen zoals d’ en criterion (c) gerapporteerd.

Toepassingen: diagnostiek van amnesie en vroege dementie, evaluatie van geheugen bij veroudering en cognitief onderzoek naar geheugenprocessen. In kunstmatige intelligentie en computer vision dienen herkenningstests als benchmarks om modelprestaties te meten, bijvoorbeeld bij gezichts- of objectherkenning. Ethische overwegingen betreffen privacy, bias en representativiteit van datasets.

Zie ook: herkenningsgeheugen, signaal-detectietheorie, neuropsychologische tests.