Opmerkelijk

Opmerkelijk is een Nederlands bijvoeglijk naamwoord dat in de meeste contexten 'noemenswaardig' of 'opvallend' betekent. Het wordt gebruikt om aan te geven dat iets bijzondere kenmerken heeft of aandacht verdient, bijvoorbeeld een gebeurtenis, feit of verschijning die buiten de gebruikelijke gang van zaken valt.

Etymologie en vorming: Opmerkelijk is afgeleid van op- in combinatie met merken, via het werkwoord opmerken (omenken). Het woordmerk geeft aan dat iets zich letterlijk laat opmerken; daarmee combineert op-merkelijk de notie van aandacht vragen met eigenschap.

Gebruik en toon: In alledaagse taal en in de media komt opmerkelijk veel voor in uitdrukkingen als 'een opmerkelijk feit', 'een opmerkelijke ontdekking' of 'opmerkelijke resultaten'. In koppen en lezersverhaaltjes fungeert het woord vaak als aandachttrekker. Het is relatief neutraal en kan zowel verbaal als schriftelijk een zaak benadrukken zonder onmiddellijke emotionele oordeling.

Betekenisnuances en verwante termen: Opmerkelijk is nauw verwant aan merkwaardig, maar verschilt in toon. Merkwaardig kan vaker een gevoel van vreemdheid of ongebruikelijkheid uitdrukken, terwijl opmerkelijk gericht is op de waarneming van iets wat het vermelden waard is. Synoniemen zijn onder meer noemenswaardig en opvallend, afhankelijk van de nuance die men wil geven. Het tegenovergestelde zou kunnen worden uitgedrukt met alledaags of onopmerkelijk.

Geografische en taalkundige notes: Het woord is breed in het Nederlandse taalgebied gangbaar, waaronder Vlaanderen. In stijlvormen en journalistiek kan de term met nuance variëren afhankelijk van de formaliteit en het doel van de tekst.

---