Materiaalcode

Materiaalcode is een systematische identificatie- en classificatiesysteem voor materialen die in productie, inkoop of voorraadbeheer worden gebruikt. Het doel is om materialen eenduidig te kenmerken, zodat ze in verschillende systemen en processen gemakkelijk kunnen worden herkend, gevolgd en gekoppeld aan kenmerken zoals type, kwaliteit, afmetingen en herkomst. Een goed ontworpen materiaalcode maakt zoekopdrachten, rapportages en traceerbaarheid eenvoudiger en vermindert fouten door dubbelingen of ambiguïteit.

De structuur van een materiaalcode kan per organisatie verschillen, maar veel systemen gebruiken een alfanumerieke opbouw met verschillende segmenten. Voorbeelden van segmenten zijn materiaaltype (bijv. metaals, kunststof), subcategorie, specificatie of grade, formaat of afmetingen, kleur en batch of lotnummer. Codes kunnen hiërarchisch zijn, waardoor men op elk niveau detail kan nivelleren, en ze kunnen worden gekoppeld aan aanvullende identiteiten zoals barcodes of RFID-nodes voor snelle scanning in magazijnen.

Toepassingen en voordelen omvatten betere inkoop- en voorraadbeheer, eenduidige labeling in productie en magazijn, en verbeterde traceerbaarheid bij kwaliteitscontrole en regelgeving. Een materiaalcode-systeem wordt doorgaans geïntegreerd met ERP-, MRP-, PDM- of productiedataplatforms en kan gekoppeld zijn aan externe identificaties zoals GTIN, UNSPSC of andere branchestandaarden. Governance omvat het definiëren van coderingregels, wijzigingsbeheer en data-kwaliteitsbeleid om consistentie op lange termijn te waarborgen.

Het bestaan van universelle standaarden voor materiaalcodes is beperkt; veel organisaties kiezen voor eigen afspraken of afstemming met relevante standaarden en branchepraktijken. Als gevolg hiervan kunnen verschillen bestaan tussen bedrijven en sectoren, terwijl interoperabiliteit vaak wordt bevorderd door koppelingen aan generieke identificaties en data-managementregels.