Bloedgroepsystemen

Bloedgroepsystemen verwijzen naar de classificatie van bloed op basis van de aanwezigheid of afwezigheid van bepaalde antigenen op het oppervlak van rode bloedcellen. Deze antigenen kunnen immuunreacties veroorzaken bij transfusie van bloed van een compatibele donor naar een ontvanger. De twee belangrijkste bloedgroepsystemen zijn het ABO-systeem en het resussysteem.

In het ABO-systeem wordt bloed ingedeeld in vier hoofdgroepen: A, B, AB en O. Dit is gebaseerd op de aanwezigheid van A-antigenen, B-antigenen, beide of geen van beide op de rode bloedcellen. Daarnaast bezitten mensen antistoffen tegen de antigenen die ze niet op hun rode bloedcellen hebben. Een persoon met bloedgroep A heeft antistoffen tegen B, iemand met bloedgroep B heeft antistoffen tegen A, iemand met bloedgroep AB heeft geen antistoffen, en iemand met bloedgroep O heeft antistoffen tegen zowel A als B.

Het resussysteem, vaak aangeduid als Rh-factor, is gebaseerd op de aanwezigheid van het RhD-antigeen. Mensen die dit antigeen bezitten, worden Rh-positief (Rh+) genoemd, terwijl degenen die het niet bezitten Rh-negatief (Rh-) zijn. Een belangrijke klinische implicatie van het resussysteem is hemolytische ziekte van de pasgeborene, die kan optreden wanneer een Rh-negatieve moeder een Rh-positief kind draagt.

Compatibiliteit tussen donor- en ontvangersbloed is cruciaal bij bloedtransfusies. Het toedienen van onverenigbaar bloed kan leiden tot ernstige immuunreacties, waaronder hemolyse (afbraak van rode bloedcellen) en in levensbedreigende gevallen transfusiereacties. Bloedgroep O-negatief wordt beschouwd als universele donor, omdat het in principe aan alle ontvangers kan worden gegeven zonder de meest voorkomende ernstige reacties te veroorzaken, terwijl bloedgroep AB-positief universele ontvanger is.