Aminozuurcodes

Aminozuurcodes verwijzen naar het systeem waarmee genetische informatie wordt vertaald naar aminozuren in eiwitten. In mRNA bestaan codons uit drie nucleotiden, en met vier nucleotiden (A, U, G, C) zijn er 64 mogelijke codons. Van deze codons coderen 61 voor aminozuren en drie fungeren als stopcodons die de vertaling beëindigen. Het startcodon AUG codeert voor methionine en fungeert vaak als beginpunt van de eiwitsynthese.

Aminozuuren worden in de biologie vaak aangeduid met twee coderingsstelsels: drielettercodes (bijvoorbeeld Ala voor alanine, Arg voor arginine, Cys voor cysteïne) en éénlettercodes (A, R, C, enzovoort). Deze codes worden breed gebruikt in eiwitsequenties en databanken. De meeste eiwitten bestaan uit de twintig standaard aminozuren, maar sommige organismen gebruiken ook selenocysteïne en pyrrolysine in specifieke contexten.

De genetische code is bijna universeel: vrijwel alle organismen gebruiken hetzelfde principe en dezelfde standaardtoewijzingen van codons aan aminozuren. Er bestaan echter variaties, met name in mitochondriën en bij sommige eencellige organismen, waar enkele codons anders worden geïnterpreteerd (bijvoorbeeld andere stopcodons of methionine/;) en waar zeldzame aminozuren zoals selenocysteïne en pyrrolysine voorkomen.

Het proces van translatie berust op tRNA-moleculen die anticodons dragen die complementair zijn aan de codons. Door wobble-plaatsing kan één tRNA meerdere codons herkennen die hetzelfde aminozuur vertegenwoordigen, wat de degeneratie van de code verklaart en de efficiëntie van eiwitsynthese vergroot.