cellijnen

Cellijnen zijn populaties cellen die afkomstig zijn van één of meerdere voorouders en in laboratoriumomstandigheden blijven groeien. Ze vormen een veelgebruikt model in biomedisch onderzoek vanwege hun consistente eigenschappen. In tegenstelling tot primaire cellen, die na een beperkt aantal delingen stoppen met delen, kunnen veel celijnen oneindig voortplanten doordat ze getransformeerd of aangepast zijn.

Cellijnen worden meestal verkregen uit weefselmonsters, tumoren of embryonale bronnen. Ze kunnen spontaan immortaal worden of worden geïnduceerd door genetische manipulatie of virale oncogenexpressie. Ze worden doorgaans als adherente cellen gekweekt of in suspensie, afhankelijk van de lijn. De groei vereist vaak media met serum en groeifactoren, onder gecontroleerde temperatuur, CO2 en pH.

Toepassingen omvatten fundamenteel onderzoek, moleculaire biologie, medicijn- en toxikologische screening en de productie van biotechnologische producten zoals eiwitten en virale vectoren.

Kwaliteits- en betrouwbaarheidsoverwegingen: celijnen kunnen door passaging genetisch drift vertonen en hun kenmerken verliezen of wijzigen. Authentificatie via DNA-profielen (bijv. STR) is belangrijk om misidentificatie te voorkomen. Mycoplasma- en andere contaminaties blijven een belangrijk risico, daarom worden celijnen vaak geauthenticeerd en geregistreerd.

Beheer en bronnen: erkende cellijnbanken zoals ATCC, DSMZ en ECACC onderhouden uitgebreide collecties en bieden geverifieerde lijnen met metadata.