Vliegroutes

Vliegroutes, ook wel luchtroutes genoemd, zijn voorgeschreven trajecten in de lucht waarlangs vliegtuigen tussen luchthavens en regio's kunnen vliegen. Ze vormen een kernonderdeel van het luchtverkeersmanagement en dragen bij aan veiligheid, orde en efficiëntie. Vliegroutes worden wereldwijd vastgesteld door internationale en nationale autoriteiten, zoals ICAO, EUROCONTROL en de nationale luchtvaartautoriteiten.

Een ATS-route (Air Traffic Service-route) is een afgesproken traject met vaste begin- en eindpunten, en vaak hoogte- en snelheidsrestricties. Routes bestaan uit segmenten die gebaseerd kunnen zijn op radiopunten zoals VOR, DME en NDB of op GPS/NAV met routepunten (waypoints) voor RNAV. Moderne luchtvaart gebruikt steeds vaker RNAV-gebonden routes.

Tijdens de vlucht wordt een route meestal vastgelegd in een vluchtplan. ATC kan een voorgeschreven route toewijzen of een direct-to-routing toestaan en bestaande routes wijzigen door weersomstandigheden, verkeer of beperkingen. Routekeuzes en wijzigingen volgen regelgeving en capaciteit.

Regionale systemen variëren. In de Verenigde Staten bestaan lage-altitude ATS-routes vaak uit V-nummers (Victor) gebaseerd op VOR/DME en hoge-altitude Jet Routes (J-routes). In Europa worden ATS-routes vaak ingedeeld als Lower- en Upper-routes, met RNAV/GNSS en traditionele navigatiepunten.

Toekomstige ontwikkelingen richten op Performance-Based Navigation (PBN), RNAV en RNP, en op SESAR en NextGen. Dit maakt directere routing mogelijk, brandstof te besparen en de capaciteit en milieubelasting van het luchtverkeer te verbeteren.