Sulfaatpentahydraat

Sulfaatpentahydraat is een zout waarin een sulfaation (SO4^2−) vijf watermoleculen bevat in de kristalstructuur, dus een formule draagt MSO4·5H2O. De term verwijst naar een hydratiseringsfase van een sulfaat, waarbij de watermoleculen als kristalwater zijn gebonden. De meest bekende voorbeeld is koper(II) sulfaat pentahydraat, CuSO4·5H2O, dat bekendstaat als helderblauw kristallijn materiaal.

Uitwendig ogend en voorkomen: CuSO4·5H2O verschijnt als intensblauwe, goed oplosbare kristallen. Het pentahydraat komt ook natuurlijk voor als het mineraal chalcanthiet. In oplossing kan het in water voorkomen als Cu2+ en SO4^2− ionen; in kristalvorming blijft het vijf water moleculen per formule-eenheid behouden.

Productie en samenstelling: Kopersulfaatpentahydraat wordt vervaardigd door reacties van koper of koperoxide met verdund zwavelzuur tot CuSO4, waarna uit oplossing kristallen van CuSO4·5H2O kunnen groeien bij afkoeling of verdamping. Het geeft het blauw gekristalliseerde zout terug bij crystallisatie.

Eigenschappen en reacties: CuSO4·5H2O is goed oplosbaar in water en licht gevoelig voor verwarming: bij verhitting verliest het water en wordt het uiteindelijk anhydride CuSO4 (wit). Verdamping of verder drogen leidt tot verdere dehydratisering en uiteindelijk tot decompositie. Het zout kan reageren als oxidator in bepaalde omstandigheden en heeft een kenmerkende kleur en hydratiegedrag dat vaak wordt gebruikt in onderwijs.

Toepassingen en veiligheid: CuSO4·5H2O wordt veel gebruikt als laboratorie-reagens, in elektrochemie, in ascetische reagentia en in de landbouw als fungicide en algicide. Het dient met zorg te worden behandeld; bij inslikken kan het giftig zijn en het kan huid- en oogirritatie veroorzaken. Het moet worden opgeslagen uit de buurt van hitte en geschikte afvalvastlegging gevolgd.