Steriliseringen

Sterilisering is een medische ingreep of procedure die de mogelijkheid tot voortplanting permanent of langdurig uitschakelt, zodat bevruchting niet meer mogelijk is. Het wordt meestal toegepast als vorm van anticonceptie en is in de meeste landen bedoeld als definitieve oplossing, ondanks soms mogelijke reversie.

De meest voorkomende methoden bij mensen zijn chirurgische ingrepen. Bij vrouwen wordt vaak gekozen voor tubal ligation of occlusie van de eileiders (laparoscopische ingreep); bij mannen is vasectomie de gangbare methode, waarbij de zaadleiders worden onderbroken of afgesloten. Daarnaast bestaat hysteroscopische sterilizatie, waarbij de eileiders via een hysteroscoop van binnenuit worden afgesloten.

Effectiviteit en tijd tot werking: Sterilisering geldt als zeer effectief, meestal boven 99 procent. Vasectomy vereist doorgaans een periode waarin sperma nog aanwezig is in de zaadleiders; meestal moeten personen een semenanalyse laten doen om te bevestigen dat er geen levende zaadcellen meer aanwezig zijn. Tubale ligatie werkt doorgaans onmiddellijk; zwangerschap is extreem zeldzaam, maar mogelijk als de ingreep niet volledig succesvol is.

Reversibiliteit en alternatieven: Sterilisering wordt beschouwd als permanente anticonceptie; reversibiliteit is mogelijk maar niet gegarandeerd en vaak niet eenvoudig of kostbaar. Voor mensen die twijfelen kunnen langdurige anticonceptie‑methoden, zoals hormoon- of barrièremiddelen, overwogen worden.

Veiligheid en ethiek: Informed consent is essentieel; vooral bij minderjarige of kwetsbare personen. Risico's zijn onder meer complicaties van de anesthesie, bloedingen, infecties en in zeldzame gevallen blijvende pijn. Een zwangerschap na sterilisatie kan in sommige gevallen in ectopische plaatsen voorkomen.

Toepassing bij dieren: Sterilisering wordt ook bij dieren toegepast, zoals bij huisdieren via spaying (vrouwtjes) en castratie (mannetjes), om voortplanting te voorkomen en gedrag en gezondheid te beïnvloeden.