Houdbaarheden

Houdbaarheden verwijst naar de periode waarin een product onder de aangegeven opslagomstandigheden veilig en van de gewenste kwaliteit blijft. In de context van voedselproductie betekent dit meestal de tijd waarin het product zonder gezondheidsrisico kan worden geconsumeerd en een maximale kwaliteit behoudt. Voor niet-voedingsmiddelen geldt een vergelijkbaar concept rondom stabiliteit en bruikbaarheid.

In de praktijk worden op producten vaak twee typen datum vermeld: ten minste houdbaar tot (THT) en te gebruiken tot (TGT). De THT geeft aan dat de kwaliteit kan afnemen na die datum, terwijl bij TGT de fabrikant garandeert dat het product bij correcte opslag veilig blijft tot die datum en daarna meestal niet meer geschikt is voor gebruik.

Belangrijke factoren die de houdbaarheid beïnvloeden zijn onder meer wateractiviteit, pH-waarde, temperatuur, licht en zuurstof, microbieel risico, enzymatische reacties en chemische veranderingen. Verpakkingen, conserveringsmiddelen en opslagcondities spelen een cruciale rol bij het vertragen van kwaliteitsverlies en voedselbederf.

Om houdbaarheden te bepalen worden verschillende testen toegepast, waaronder sensoriële evaluatie (zicht, geur, smaak), microbiologische analyses en chemische indicatoren. Daarbij worden zowel real-time als versnelde houdbaarheidstesten gebruikt, evenals challenge tests bij afwijkende omstandigheden.

Goede opslagpraktijken, zoals afgedichte verpakking, bescherming tegen licht en warmte, en het vermijden van herhaaldelijke temperatuurschommelingen, helpen de houdbaarheid te maximaliseren. Voor producenten is houdbaarheidsbeheer onderdeel van productieplanning en kwaliteitscontrole; voor consumenten is het de basis voor veilig gebruik en minder voedselverspilling.

Zie ook: houdbaarheidsdatum, vervaldatum, productveiligheid.