heteroatoombevattende

Een heteroatoombevattende stof is een stof die ten minste één heteroatoom bevat. Een heteroatoom is een atoom dat geen koolstof is. In de chemie worden vaak stikstof (N), zuurstof (O), zwavel (S) en fosfor (P) als voornaamste heteroatomen genoemd, evenals halogenen zoals fluor, chloor, broom en jood. Ook andere elementen kunnen onder de term vallen afhankelijk van de context. Stoffen die uitsluitend uit koolstof en waterstof bestaan, missen meestal heteroatomen.

Invloed op eigenschappen: De aanwezigheid van heteroatomen vergroot doorgaans de polariteit van een verbinding en kan hydrogen bonding mogelijk maken, met gevolgen voor oplosbaarheid, kookpunt en reactiviteit. Heteroatoombevattende verbindingen vertonen vaak andere zuur- base-eigenschappen en kunnen betrokken raken bij een breed scala aan reacties, zoals oxidatie, substitutie of additie, afhankelijk van het specifieke heteroatoom en de omgeving.

Voorbeelden en context: Alcoholen en ethers bevatten zuurstof; amines bevatten stikstof; sulfiden en sulfonen bevatten zwavel; organische fosforverbindingen bevatten fosfor; halogeenalkanen bevatten halogenen. Buiten de organische chemie komen ook veel verbindingen met heteroatomen voor in anorganische en bio-organische systemen. In de farmacie, materiaalwetenschap en katalyse wordt vaak gestreefd naar heteroatoombevattende structuren vanwege hun vermogen tot interactie met andere moleculen en hun invloed op elektronische en sterische eigenschappen.

Samenvatting: De term beschrijft moleculen die niet uitsluitend uit koolstof en waterstof bestaan en die daardoor vaak rijker aan chemische reactiviteit en functies zijn door de aanwezigheid van heteroatomen.