coöperatief

Coöperatief is een Nederlands bijvoeglijk naamwoord dat aangeeft dat iets gebaseerd is op samenwerking. Het kan slaan op een houding, op een organisatievorm of op een werkwijze waarin mensen gezamenlijk doelen nastreven. De vorm is afkomstig van coöperatie en coöpereren, met de prefix co- die samenwerking aanduidt. De spelling bevat doorgaans een trema (diaeresis) op de tweede o, zodat twee klanken duidelijk gescheiden worden.

In het onderwijs komt de term vaak voor in de uitdrukking coöperatief leren, een methode waarbij leerlingen in kleine, gemengde groepen samenwerken om begrip en vaardigheden te ontwikkelen. In het bedrijfsleven en in maatschappelijke organisaties verwijst coöperatief naar coöperatieve ondernemingen en andere vormen van participatieve governance, waarin leden mede-eigenaar zijn en bijdragen aan besluitvorming. Een coöperatieve aanpak legt vaak nadruk op democratische inspraak, wederzijdse hulp en transparante procedures.

Het woord contrasteert met meer competitieve of individualistische benaderingen. Waar coöperatief handelen samenwerking en collectieve voordelen bevordert, richten andere stijlen zich eerder op individuele prestaties of marktpositie. Verwante termen zijn coöperatie en coöpereren, en de term wordt in uiteenlopende domeinen gebruikt, zoals onderwijs, economie en publieke dienstverlening. De notie benadrukt participatie, solidariteit en gedeelde verantwoordelijkheid.