Turgordruk

Turgordruk, ook wel turgor genoemd, is de hydrostatische druk die de inhoud van een plantencel uitoefent tegen de celwand. Deze druk ontstaat wanneer water via osmose in de cel wordt opgenomen, waardoor de vacuole en het cytoplasma tegen de celwand duwen en de wand weerstand biedt. De turgordruk is positief bij voldoende water en neemt af bij watertekort; bij plasmolyse, bijvoorbeeld in hypertonische oplossingen, kan de plasmamembraan van de celwand scheiden en verdwijnt de turgordruk grotendeels.

In termen van waterpotentiaal is het Ψ_w = Ψ_s + Ψ_p, waarbij Ψ_p de turgordruk (drukpotentiaal) vertegenwoordigt. Deze relatie geeft weer hoe osmose en druk samen de waterstroom en de mechanische toestand van de cel bepalen.

Belang en functies: turgordruk geeft cellen stevigheid en houdt plantenweefsel in het geheel rechtop, wat bijdraagt aan de structurele integriteit van bladeren en stengels. Het drijft celgroei aan door uitzetting tegen de celwand en speelt een rol bij de werking van stomata via de turgor van de sluitcellen.

Regulering en variatie: turgordruk hangt af van bodemvocht, de osmolariteit van vacuolair sap en de elasticiteit van de celwand. Droogte verlaagt Ψ_s en daarmee Ψ_p; overvloedig water verhoogt de turgor.

Toepassingen: begrip van turgordruk is cruciaal in landbouw en tuinbouw voor het beheren van waterstress, wilting en groeiprestaties van gewassen.