Ionosferische

Ionale atmosfeer, oftewel de ionosferische zone, is een deel van de aardatmosfeer waarin zonne-energie ionisatie van moleculen en atomen veroorzaakt door straling vrije elektronen en positief geladen ionen creëert. Deze ionisatie vindt plaats op hoogtes van ongeveer 60 tot meer dan 1000 kilometer en maakt de ionosfeer tot een dynamische omgeving die radiogolven beïnvloedt.

De ionosfeer wordt typisch onderverdeeld in verschillende lagen. De D-laag ligt rond 60–90 km en heeft meestal geringe invloed op radiocommunicatie over korte afstanden. De E-laag bevindt zich circa 90–120 km hoog. De F-laag, die vaak wordt onderverdeeld in F1 en F2, ligt van circa 150 km tot ver in de ruimte; F2 is doorgaans de meest electronenrijke laag en speelt een cruciale rol bij de reflectie van hogere frequenties. De exacte hoogte en samenstelling variëren met tijd van de dag, seizoen en zonneactiviteit.

De belangrijkste functie van de ionosfeer is het reflecteren en breken van radiozendjes, waardoor langeafstandscommunicatie mogelijk is met kortegolfradio (HF). De mate van ionisatie, afhankelijk van zonnestraling en ruimteweer, bepaalt hoe radio-associatie zich gedraagt en waarheen signalen kunnen reizen. Ruimtestraling, geomagnetische stormen en hoge-latitude activiteit kunnen leiden tot verstoringen zoals scintillatie van satellietsignalen en GPS-foutjes.

Methoden zoals ionosondes en metingen van Total Electron Content (TEC) via GPS worden gebruikt om de ionosfeer te bestuderen en ruimteweer te volgen. De ionosfeer vormt zo een essentiële factor in communicatie-, navigatie- en weersvoorspellingssystemen.