ruimtevaartdata

Ruimtevaartdata is de verzamelnaam voor gegevens die ontstaan bij ruimtevaartactiviteiten, zoals missieplanning, lancering, vlucht en operationele activiteiten in de ruimte. Het omvat telemetriegegevens, telecommandogegevens, orbital data, wetenschappelijke datasets en operationele logs.

Belangrijke categorieën zijn orbitale gegevens zoals orbital elements en TLEs, telemetrie- en telecommandogegevens, wetenschappelijke en imagingdata, en ruimteweergegevens. Deze data vormen de basis voor orbitacomputaties, missiecontrole en wetenschappelijk onderzoek.

Bronnen en archieven komen van nationale en internationale organisaties zoals ruimteagentschappen (NASA, ESA, JAXA, CNSA), onderzoeksinstellingen en commerciële bedrijven, evenals netwerken van grondstations. Open data zijn onder meer NASA's Planetary Data System (PDS) en NSSDC, ESA's Space Situational Awareness-portal, en TLE-databases zoals CelesTrak; Space-Track levert actuele satellietgegevens.

Standaarden en formaten omvatten CCSDS-standaarden voor telemetrie en telecommandogegevens, SPICE voor geometrie en oriëntatie, en PDS als archiefstandaard voor planetaire data. Veelgebruikte dataformaten zijn TLE voor korte termijn orbital data en FITS voor imaging.

Toegang en gebruik variëren: veel data zijn openbaar beschikbaar onder open-data-beleid, maar licenties en embargo’s kunnen van toepassing zijn; metadata en provenance zijn essentieel voor hergebruik; registraties en standaarden verbeteren interoperabiliteit.

Toepassingen en uitdagingen: ruimtevaartdata ondersteunt missiesplanning, orbitale determinatie, botsingswaarschuwing en wetenschappelijk onderzoek. Uitdagingen zijn inconsistentie tussen bronnen, variërende data-kwaliteit, beveiliging en privacy, en de noodzaak van lange-termijnarchivering met interoperabele metadata. De trend gaat naar open data, betere ontologieën en AI-ondersteunde analyse.