moraalifilosofiaan

Moraalifilosofiaan, in het Nederlands meestal moraalfilosofie genoemd, is een tak van de filosofie die zich bezighoudt met vragen over wat goed en kwaad is, wat moreel juist handelen inhoudt en welke normen tellen bij ethische oordelen. De discipline onderzoekt wat er geldt als een goede morele reden om iets te doen, en of morele oordelen op objectieve feiten berusten of afhankelijk zijn van perspectief, taal of traditie. Zij onderscheidt zich van juridische regels, religieuze leerstellingen en psychologisch beschrijvende studies door haar focus op kritische argumentatie en conceptuele analyse.

De belangrijkste deelgebieden zijn normatieve ethiek, meta-ethiek en toegepaste ethiek. Normatieve ethiek probeert te bepalen hoe men behoort te handelen, en omvat tradities als deontologie (plichten en regels), consequentialisme (gevolgen) en deugdenethiek (karakter). Meta-ethiek onderzoekt de aard van morele eigenschappen en uitspraken: bestaan morele waarden onafhankelijk van mensen, en wat betekenen termen als goed of verantwoord? Toegepaste ethiek behandelt concrete vraagstukken zoals medische en biotechnische ethiek, dierenrechten, bedrijfsethiek en technologie-ethiek.

Historisch gezien ontstond moraalfilosofie in de klassieke oudheid en kende ook middeleeuwse en moderne ontwikkelingen, met denkers als Aristoteles, Kant, Bentham en Mill. In de 20e en 21e eeuw heeft de discipline sterk geprofiteerd van analytisch redeneren en interdisciplinaire methoden, waaronder denkexperimenten en casestudies. Kritieken richten zich onder meer op relativisme en de vraag naar de haalbaarheid en objectiviteit van ethische normen in complexe maatschappelijke kwesties.