combinatiepillen

Combinatiepillen zijn een vorm van hormonale anticonceptie die een combinatie bevatten van oestrogeen en een progestageen. Voorbeelden van werkzame stoffen zijn ethinylestradiol (een vorm van oestrogeen) aangevuld met progestagenen zoals levonorgestrel, norethindron, desogestrel, gestodene of drospirenone. Ze voorkomen zwangerschap door ovulatie te onderdrukken, de cervixslijm te verdikken en het baarmoederslijmvlies dunner te maken, waardoor bevruchte eicel minder kan innestelen.

Regimes variëren, maar veel combinatiepillen worden in een 21/7-cyclus gebruikt (21 dagen actief middel gevolgd door 7 dagen zonder of met placebo) of in een 24/4- of 28-dagen cyclus. Ze worden dagelijks ingenomen op ongeveer dezelfde tijd. Bij het starten kan men soms een back-upmiddel nodig hebben gedurende de eerste week, afhankelijk van het gekozen schema en of men al menstrueert of niet.

Effectiviteit en veiligheid: bij perfect gebruik is de effectiviteit heel hoog (zeer weinig zwangerschappen per jaar). Bij typisch gebruik ligt de mislukking meestal hoger, vaak rond de 5-9% per jaar. Veelvoorkomende bijwerkingen zijn misselijkheid, borstgevoelens, hoofdpijn en stemmingswisselingen; doorbraakbloeding kan voorkomen tussen cycli. Het risico op veneuze tromboembolie is verhoogd vergeleken met niet-gebruikers, vooral bij roken, migraine met aura, leeftijd boven circa 35 jaar en bij bepaalde familie- of medische factoren. Contra-indicaties omvatten zwangerschap, atherosclerotische aandoeningen, recente thrombo-embolische familiegeschiedenis, ernstige lever- of hartziekten en ongecontroleerde hoge bloeddruk.

Interactie met andere medicijnen kan de werking beïnvloeden (bijv. rifampicine, anticonvulsiva, St. Janskruid). Combinatiepillen bieden naast anticonceptie ook voordelen zoals minder hevige of kortere menstruaties, minder pijn en mogelijk verminderde risico’s op bepaalde kankers, maar vereisen overleg met een zorgprofessional voor individuele risico’s en advies. Ze zijn meestal voorgeschreven en niet zonder recept in veel landen.