afdichtingsmechanisme

Afdichtingsmechanisme is het geheel van principes en onderdelen dat lekkage tussen twee of meer aangrenzende oppervlakken verhinder of beperkt. Afdichtingen worden toegepast in systemen waar vloeistoffen of gassen onder druk, bij temperatuurwisselingen of in chemische omgevingen tegen elkaar moeten blijven, zonder ongewenst verlies.

Afdichtingen kunnen statisch zijn, waarbij de afdichting permanent aanwezig is tussen vaste oppervlakken, of dynamisch, waarbij een of meer delen ten opzichte van elkaar bewegen. Bij statische afdichtingen zorgen voldoende contactdruk en conformeren van het afdichtingsmateriaal aan het tegenvlak voor lekkagevrij contact. Typen statische afdichtingen zijn vlakke gaskets en groefafdichtingen met elastomeren of pakkingen.

Dynamische afdichtingen omvatten onder andere lipafdichtingen en mechanische afdichtingen. Bij mechanische afdichtingen ontstaat een lekvrij contact tussen draaiende of oscilleren delen door nauwkeurig op elkaar afgestelde seals met een dun smeermiddel die wrijving en slijtage beperken. O-ringen en andere elastomeren vormen veelgebruikte elastische afdichtingen die onder compressie hun centimetrische contactvlak vormen.

Ontwerp- en materiaalkenmerken spelen een cruciale rol. Belangrijke factoren zijn materiaalcompatibiliteit met het medium (chemische inertie), temperatuurbereik, druk, slijtage-eigenschappen, en vlakheid of oppervlakteafwerking van de contactvlakken. Veroudering, drukvariaties en thermal cycling beïnvloeden de performance en betrouwbaarheid van de afdichting.

Toepassingen variëren van motoren, pompen en leidingsystemen tot chemische industrie, voedselverwerking en vacuumtoepassingen. Kwantitatieve specificaties worden vaak bepaald door lekproeven, spannings- en druktesten en onderhoudscontroles om betrouwbare werking te waarborgen.