XYZtristimuluswaarden

XYZ-tristimuluswaarden vormen de drie getallen X, Y en Z die de kleur vastleggen in de CIE 1931 XYZ-kleurruimte, een apparaatonafhankelijke representatie van kleur. De waarden worden berekend uit het spectrum van het licht dat op een oppervlak valt (de spectrale straling P(λ)) door integratie met de standaard color matching functions x̄(λ), ȳ(λ) en z̄(λ):

X = ∫ P(λ) x̄(λ) dλ

Y = ∫ P(λ) ȳ(λ) dλ

Z = ∫ P(λ) z̄(λ) dλ.

In de praktijk wordt P(λ) vaak geschreven als de producties van de verlichtingsbron E(λ) en de reflectie R(λ) van het oppervlak. De XYZ-waarden zijn afhankelijk van de gekozen standaard waarnemer (bijv. 2° of 10°) en van de verlichtingsbron (illuminant, bijv. D65 of A).

Y is proportioneel met de luminantie en fungeert als maat voor de waargenomen helderheid. X en Z dragen bij aan chromaticiteit; samen bepalen ze de positie van de kleur in de XYZ-kleurruimte. XYZ-waarden kunnen lineair omgezet worden naar andere ruimten, bijvoorbeeld naar RGB via een matrixtransformatie, gevolgd door gamma-correctie. Omgekeerd kunnen RGB- en sRGB-kleuren teruggebracht worden naar XYZ.

XYZ is niet perceptueel uniform; kleine verschillen in X, Y of Z hoeven niet even grote perceptuele verschillen te betekenen. Daarom worden voor perceptuele uniformiteit aanvullende ruimten gebruikt, zoals CIE Lab of CIE Luv, die vanuit XYZ worden afgeleid.