Weliswaar

Weliswaar is een Nederlands bijwoord of verbindend bijwoord dat wordt gebruikt om een feit te erkennen terwijl tegelijkertijd een nuancering of tegenstelling wordt ingebracht. Het fungeert vaak om een concessie aan te geven en staat meestal in verband met een daaropvolgende tegenstelling, bijvoorbeeld met een voegwoord als maar, toch of een vergelijkbare uitdrukking.

Etymologie en betekenis: de term is samengesteld uit wel (inderdaad, goed) en iswaar (een verouderd bijwoord met de betekenis ‘in werkelijkheid’). De exacte historische ontwikkeling is niet altijd precies vastgelegd, maar weliswaar komt voor in de vroegmoderne periode en behoudt zijn formele toon in hedendaagse schriftelijke taal.

Gebruik: weliswaar kan aan het begin van een zin staan of na een ondergeschikte clause komen. Het geeft aan dat de spreker een punt erkent maar een afwijkende conclusie of uitzondering presenteert. Voorbeelden: “Weliswaar heeft hij veel talent, hij moet nog veel leren.” “Het was weliswaar duur, maar het was de moeite waard.” Vaak gaat het vooraf aan een tegengestelde uitspraak, bijvoorbeeld na “maar” of “toch.”

Register en toon: weliswaar heeft een formele of literaire nuance en kan wat ouderwets klinken in informeel gesprek. In moderne spreektaal worden vaker neutrale of directere vormen zoals hoewel, desondanks of toch gebruikt, afhankelijk van de gewenste nuance.

Zie ook: hoewel, ofschoon, hoewel, desondanks, ondanks.