Voedingsstoffenbeheer

Voedingsstoffenbeheer is het systematisch plannen, monitoren en optimaliseren van de toediening, het gebruik en de verwijdering van voedingsstoffen zoals stikstof en fosfor in verschillende systemen. Het doel is milieubelasting te minimaliseren, waterkwaliteit te beschermen en tegelijkertijd de productiviteit en de kringloop van nutriënten te waarborgen. Voedingsstoffenbeheer bestrijkt landbouw, stedelijke infrastructuur en industriële processen en houdt rekening met economische haalbaarheid en maatschappelijke acceptatie.

In de landbouw gaat het om afstemming van bemesting op de gewasbehoefte, onder meer via bodemanalyse, gewasvoorspellingen en budgetteren van nutriënten. Precisielandbouw, site-specifieke bemesting en het hergebruik van dierlijke mest en reststoffen vergroten de nutriëntenefficiëntie en verminderen verliezen van stikstof en fosfor. Daarnaast dragen groenbemesters, gewasrotatie en bodembeschermende maatregelen bij aan de lange termijn bodemvruchtbaarheid en stabiliteit.

In water- en afvalwatersystemen omvat Voedingsstoffenbeheer maatregelen om stikstof en fosfor te verwijderen of terug te winnen uit afvalwater, rioolslib en industriële afvoer. Behandelingstechnieken zoals biologische denitrificatie, fosforverwijdering en struvietprecipitatie worden toegepast, en er wordt gestreefd naar herstel en hergebruik van nutriënten als kunstmest. Beleidskaders en nutrient accounting ondersteunen het monitoren van nutriëntenbalansen en stimuleren efficiënte benutting.

Belang en uitdagingen: Voedingsstoffenbeheer helpt eutrofiëring van wateren te voorkomen, bodemgezondheid te bevorderen en de circulaire economie te versterken. Uitdagingen zijn onder meer data-onzekerheden, kosten, adoptie bij boeren en uiteenlopende regelgeving tussen sectoren en regio’s. Succes vereist integrale planning, continue monitoring en samenwerking tussen landbouw, waterbeheer, industrie en overheden.