nutriënten

Nutriënten zijn chemische stoffen die nodig zijn voor de opbouw van het lichaam, de instandhouding van functies en de regulatie van stofwisselingsprocessen. Ze leveren energie, vormen bouwstoffen en sturen processen zoals groei, immuunfunctie en homeostase. Een gezonde voeding moet voldoende nutriënten leveren in de juiste verhoudingen en hoeveelheden. Sommige nutriënten zijn essentieel: het lichaam kan ze niet in voldoende mate aanmaken en moet ze via voedsel of dranken opnemen.

Nutriënten worden doorgaans onderverdeeld in macronutriënten en micronutriënten. Macronutriënten leveren veel energie of bouwstoffen en bestaan uit koolhydraten, eiwitten, vetten en water. Koolhydraten leveren vooral energie, eiwitten leveren energie en bouwstenen, vetten leveren veel energie en leveren essentiële vetzuren in kleine hoeveelheden. Water is onmisbaar als oplosmiddel en reactiemiddel en telt ook als essentieel nutriënt.

Micronutriënten bestaan uit vitaminen en mineralen. Vitaminen zijn organische verbindingen die in kleine hoeveelheden nodig zijn; mineralen zijn anorganische elementen zoals calcium, ijzer en jodium. Sommige micronutriënten komen voor als spoorelementen en moeten in lage hoeveelheden worden aangevuld.

De behoefte aan nutriënten varieert met leeftijd, geslacht, zwangerschap of ziekte en afhankelijk van lichamelijke activiteit. Een gevarieerd en evenwichtig dieet helpt om de benodigde nutriënten binnen te krijgen en tekorten of overschotten te voorkomen. Nationale richtlijnen geven vaak aanbevelingen voor de dagelijkse innames, gebaseerd op onderzoek naar gezondheid en voeding.