Sprayproces

Sprayproces is een verzamelterm voor methoden om coatings aan te brengen door vloeibare of poedermaterialen door een nozzle te persen zodat ze als een nevel op een substraat terechtkomen. Het doel is snelle en gelijkmatige dekking, ook op complexe vormen. De term omvat zowel vloeibare spuittechnieken als poedercoatingssystemen.

Principe: Bij vloeibare coatings vindt atomisatie plaats doordat de coating onder druk of met hulp van lucht wordt uitgespoten, waardoor kleine druppels ontstaan die de ondergrond bereiken. De filmdikte wordt bepaald door spuitparameters, afstand tot het oppervlak en beweging van de spuit, evenals verdamping en uitharding. Bij poeders wordt het poeder elektrisch geladen en aangetrokken tot een geaard substraat; na depositie volgt verhitting of uitharding om de coating te laten smelten of binden.

Typen: Conventionele luchtspuit, lucht-gestuurde luchtloze spuit (airless), luchtloze spuit, HVLP (hoog volume, lage druk) en elektrostatische spuit. Poedercoating gebruikt eveneens elektrostatische deposition en een oventhermischure. Elke methode balanceert materiaalgebruik, afwerking en arbeidshygiëne verschillend.

Apparatuur en processtappen: Voorbewerken van het substraat (reiniging, ontvetten, afplakken), materiaaltoevoer (spuitpistool, nozzle, pomp of poedervoeder, perslucht of inert gas), spuitcabine en ventilatie, depositiescontrole en overspray-terugwinning, en nawerking zoals uitharding of droging. Efficiëntie en afvalrecycling beïnvloeden kosten en milieu-impact.

Toepassingen en kwaliteitsaspecten: Toepassingen bevinden zich in auto- en luchtvaart, transport, bouw, meubelindustrie, metaalconstructies en elektronica (conforme coating). Kwaliteitskenmerken zijn filmhoogte, hechting, glans en oppervlaktestructuur; defecten omvatten druppels, lopingen en oranje-peeling bij inadequate parameterafstelling.

Veiligheid en milieu: Spuitwerkzaamheden brengen oplosmiddelen, deeltjes en hitte met zich mee, waardoor ventilatie, afzuiging, persoonlijke beschermingsmiddelen en opslagregels noodzakelijk zijn. Emissiecontrole en afvalrecycling verminderen milieu-impact.