Spierbelasting

Spierbelasting is de belasting die op de spieren wordt uitgeoefend door fysieke activiteiten. Het begrip wordt gebruikt in arbeidsomstandigheden, sport en dagelijkse beweging en omvat zowel korte, hoge krachten als langdurige, lagere krachten. De belasting ontstaat door factoren zoals de grootte van de kracht, de duur van de belasting, de herhaling en de houding waarin de spier werkt.

Spierbelasting kan statisch zijn (spanning bij een vaste positie) of dynamisch (herhaalde bewegingen). Postuur, gewicht en de afstand tot het aangrijp- en hefpunt bepalen mede de belasting, net als de snelheid van beweging en de frequentie van herhalingen.

Beoordeling van spierbelasting gebeurt op verschillende manieren. Subjectief kan de ervaren belasting worden vastgesteld met een Borg-achtige schaal (rating of perceived exertion). Objectieve methoden omvatten elektromyografie (EMG), krachtenmeters en bewegingsregistratie, die samen de intensiteit, duur en herhaling kunnen kwantificeren.

Langdurige of hoge spierbelasting kan leiden tot vermoeidheid en blessures, zoals spierverstuiking, tendinopathie of rugklachten door overbelasting. Het risico is groter bij repetitieve taken, ongunstige houdingen, hoge krachten en onvoldoende herstel tussen belastingperiodes.

Preventie en beheersing van spierbelasting richten zich op werkontwerp en ergonomie (onder meer tillen, dragen, rekken en houding verbeteren), variatie in taken en rustpauzes, en training om de belastbare spiergroepen te versterken en de conditie te verbeteren. Ook in sport geldt monitoring van trainingsbelasting om overtraining te voorkomen.

Spierbelasting speelt ook een centrale rol in trainingsleer en sportfysiologie. Bij sporttraining wordt aandacht besteed aan progressieve belasting en herstel om prestaties te verbeteren zonder overbelasting.