Chloorbasen

Chloorbasen zijn, in de chemie, de basen die bestaan uit chloor-zuur-oxyanionen met verschillende oxidatietoestanden. De belangrijkste typen zijn hypochloriet (ClO−), chloriet (ClO2−), chloraat (ClO3−) en perchloraat (ClO4−). Deze ionen treden op als basen omdat zij protonen kunnen opnemen en ze vormen de geconjugeerde basen van respectievelijk HOCl, HClO2, HClO3 en HClO4. In oplossing gedragen ze zich doorgaans als zwakke of sterke basen, afhankelijk van pH en samenstelling.

Veelvoorkomende zouten zijn natriumhypochloriet (NaOCl), natriumchloriet (NaClO2), natriumchloraat (NaClO3) en natriumperchloraat (NaClO4). Deze verbindingen lossen op in water en leveren respectievelijk hypochloriet-, chloriet-, chloraat- of perchloraationen. Hun toepassingen en stabiliteit hangen sterk af van de omgeving en de concentratie.

Toepassingen en eigenschappen: hypochloriet wordt veel gebruikt als ontsmettingsmiddel en desinfecterend middel in drinkwater en zwembadwater. Chloriet en chloraat vinden toepassingen bij bleken en in industriële processen, terwijl perchloraten onder meer een rol spelen in pyrotechniek en raketbrandstoffen. Over het algemeen zijn deze anionen sterke oxidatoren; ze reageren met organische verbindingen en reductoren en kunnen onder bepaalde condities ontleden, vooral bij verwarming of contact met zuren.

Veiligheid en milieu: chloorbasen zijn potentieel gevaarlijk vanwege hun oxiderende vermogen. Ze kunnen bij mixing met organisch materiaal of bij zure omstandigheden chlorgas (Cl2) vrijgeven en kunnen gevaarlijke oxidatie- en ontvlammingsreacties veroorzaken. Ze dienen met zorg te worden opgeslagen en behandeld, met aandacht voor afvoer en milieueffecten.