temperatuurinversie

Temperatuurinversie is een atmosferisch verschijnsel waarbij de temperatuur in een bepaald hoogtegebied toeneemt met de hoogte in plaats van af te nemen zoals in de normale troposfeer. Daardoor ontstaat een stabiele poort waar lagen lucht nauwelijks mengen, wat vaak leidt tot langdurige stilstand van weerslagen zoals mist of rook.

Er zijn verschillende oorzaken voor temperatuurinversies. Radiatieve inversie ontstaat wanneer het aardoppervlak ’s nachts snel afkoelt en de onderliggende lucht kouder blijft dan de bovenliggende lucht. Advektieve inversie ontstaat wanneer warme lucht over een kouder oppervlakte stroomt, waardoor de temperatuur met hoogte toeneemt in de inversielagen. Subsidie- of subsidentie-inversie ontstaat wanneer dalende lucht in hogedrukgebieden opwarmt en bovenliggende lagen warmer blijven ten opzichte van de onderliggende lucht.

Kenmerken van een inversie zijn onder meer een duidelijke grenslaag waar de temperatuurstijging met hoogte begint, en vaak een gebrek aan verticale menging. De inversiehoogte ligt meestal tussen enkele honderden meters en ongeveer twee kilometer, afhankelijk van het weer en de locatie. In verscheidene regio’s komen inversies vooral voor in koude, stille perioden, in valleien en stedelijke gebieden met weinig wind en heldere nachten.

Gevolgen en gevolgen voor luchtkwaliteit zijn onder meer het ophopen van fijnstof en andere verontreinigende stoffen onder de inversie, vaak vergezeld van mist of smog. Dit kan de zichtbaarheid verminderen en gezondheidsrisico’s vergroten voor kwetsbare groepen. Inversies zijn ook relevant voor luchtvaart en weerberichten, omdat ze de vertikale verplaatsing van lucht beïnvloeden.

Detectie gebeurt via weersmetingen en radiosondes die het temperatuurprofiel met hoogte vastleggen. Vermelde inversies geven de aandacht aan bij lange perioden van rustig en koud weer.