onzijdige

Onzijdige is een Nederlands bijvoeglijk naamwoord dat letterlijk neutraal of onzijdig betekent. In taalkundige terminologie verwijst onzijdig naar het neutrale geslacht (het-woorden) binnen de Nederlandse grammatica. Nederlandse zelfstandige naamwoorden worden traditioneel onderverdeeld in twee geslachten: common (gedeelde/de-woorden) en onzijdig/neutraal (het-woorden). Wanneer een woord of vorm betrekking heeft op het neutrale geslacht, kan het adjectief onzijdig of onzijden (onzijdig) worden gebruikt, bijvoorbeeld in uitdrukkingen als het onzijdige woord of het onzijdige voornaamwoord.

Etymologie en gebruikelijk functioneren: het woord onzijdig is samengesteld uit het voorvoegsel on- (ontkennend) en zijdig (gerelateerd aan zijde). In de praktijk betekent dit dat het gaat om kenmerken zonder genderaanduiding. In grammaticale beschrijvingen wordt de term vaak toegepast op woorden die met het bepaalde lidwoord het worden aangeduid, zoals “het huis” (een neutraal/onzijdig woord). De term kan ook in bredere zin verwijzen naar zaken die geen gendertoewijzing hebben.

Andere contexten: buiten de grammatica komt onzijdige taal of onzijdige formulering soms voor in discussies over genderneutraliteit en biasvrije communicatie. In die context wordt vaker gesproken van genderneutraal taalgebruik, maar onzijdige of onzijdigheidsconnotaties kunnen eveneens worden gebruikt om neutraliteit of een gebrek aan genderspecificatie aan te geven.

Zie ook: gender in taal, Nederlandse grammatica, neuter/onzijdig geslacht, genderneutraliteit in taal.