hydrolyseerde

Hydrolyseerde is de verleden tijd van hydrolyseren in het Nederlands en verwijst naar een stof die een hydrolyse heeft ondergaan. In een hydrolyse-reactie wordt een binding in een molecuul door reactie met water gebroken, waarbij watercomponenten (hydrogen en hydroxyl) aan de resulterende fragmenten worden toegevoegd. Het proces kan zowel enzymatisch als niet-enzymatisch plaatsvinden.

Enzymatische hydrolyse wordt gekatalyseerd door hydrolasen, zoals proteasen (eiwitten), amylasen (koolhydraten) en lipasen (lipiden). Chemische hydrolyse vindt plaats onder zure of basische omstandigheden en kan versneld worden door verhitting. De reactieleidsomzetting hangt af van het type binding en de omgevingsvoorwaarden.

Voorbeelden van hydrolyse omvatten esterhydrolyse (een ester reageert met water om een alcohol en een carboxylzuur te vormen; bij zure katalyse ontstaat het vrije acid, bij basische katalyse het corresponderende carboxylaat), peptidhydrolyse (breekt peptidebindingen in eiwitten tot vrije aminozuren), en glycosidische hydrolyse (waar sacchariden worden afgebroken tot monosacchariden zoals glucose en fructose). In de industrie en voedingsmiddelen wordt vaak gesproken van gehydrolyseerde verbindingen, zoals gehydrolyseerde plantaardige eiwitten of zetmeelsuikers.

Het begrip hydrolyseerde is vooral van belang in biologie, geneeskunde, voeding en chemische productie. Het staat tegenover hydrolyse als procesnaam en versus hydratatie, waarbij water weliswaar aan een molecuul wordt toegevoegd maar geen binding wordt gebroken. In tekst kan “hydrolyseerde” verwijzen naar een stof die een hydrolyse heeft ondergaan; vaker wordt de vorm “gehydrolyseerd” gebruikt.