gewasvariëteit

Een gewasvariëteit is een erkende variëteit van een plantensoort die consistente en kenmerkende eigenschappen vertoont die voortkomen uit een bepaald genotype of uit clonale afstamming. Gewasvariëteiten worden ontwikkeld voor commerciële teelt en veredeling en kunnen zaad- of vegetatief vermeerderd zijn. Ze vormen de basis van professionele teelt in zowel agrarische gewassen als ornamentale planten, omdat ze voorspelbare opbrengst, groeivorm en kwaliteit leveren.

Voor de erkenning van een gewasvariëteit gelden de criteria van onderscheidelijkheid, uniformiteit en stabiliteit (DUS). Bij veldproeven worden prestaties vergeleken over verschillende omgevingen en jaren. Als een variëteit voldoet aan de DUS-criteria en voldoende beschrijvende kenmerken heeft, kan ze worden opgenomen in officiële registers en draagt zij een officiële naam. Een registratiestatus biedt vaak ook bescherming via kwekersrechten.

Ontwikkeling en evaluatie omvatten selectie van oudermateriaal, kruisingen en testen in proefvelden. Een variëteit kan zaad- of klonale vermeerdering vereisen, afhankelijk van de soort en de gewenste eigenschappen. Na erkenning kan de variëteit geregistreerde namen dragen en eventueel beschermd worden onder het systeem van kwekersrechten (PVR) volgens internationale standaarden zoals UPOV.

In de handel wordt een gewasvariëteit gebruikt in teeltadviezen, etikettering, catalogi en p roductverkoop. Het begrip onderscheidt zich van de algemene soortnaam en rassennamen; het beschrijft een specifiek, repetabel indien mogelijk homogeen en stabiel genetisch afgebakend geheel. Voorbeelden komen voor in aardappelen, granen, groenten en siergewassen.